Đọc chữ

Không biết có phải do hormon thay đổi không, nhưng cứ 2,3 hôm ngủ đẫy mới dậy, thì lại bị một hôm dậy quá sớm.

Trời bên ngoài tờ mờ, hơi mưa. Chim hót véo von, đủ các thứ giọng. Nghe chim hót lắm lúc thấy buồn cười. Có cảm giác chúng hót một cách rất vô thức, cứ vươn cổ cho tiếng từ trong bụng chui ra, chẳng có vần điệu gì. Chỉ cần có 4, 5 chú cất giọng, là như cái chợ vỡ, mỗi chú một phách, mạnh thằng nào thằng đấy phang. Chúng vui quá mà, thơ thới quá mà. Trời ấm áp vừa phải, mát mẻ vừa phải, mưa vừa phải. Tiết trời này giun chui ra thì các chú tha hồ mà no bụng. No bụng xong lại vươn cổ líu lo.

Nhớ đến anh cu Tí, anh đang tuổi lớn, năng lượng chảy tràn trề trong từng đường gân thớ thịt. Nên anh ông ổng suốt ngày. Anh cứ vươn cổ ông ổng hết bài này sang bài kia, bất kể anh có thuộc lời, bất kể có ma nào đang tai váng vì anh.

Tồng ngồng và ông ổng, đấy đang là thương hiệu của Tí.

Mấy hôm trước mẹ mừng hụt. Đi làm về thấy anh chào hỏi qua loa rồi rút lên trên phòng cùng cái tablet. Khi mẹ lên thấy anh đang chăm chú đọc, lướt qua màn hình thấy chi chít chữ. 

Mẹ chắc mẩm, lại một thay đổi tốt từ anh đây. Từ xưa tới giờ có bao giờ thấy anh dừng lại ở một cái gì chi chít chữ. Anh chỉ đọc tranh thôi, còn chữ hai ba dòng là đủ rồi. Thấy mẹ hơi ngạc nhiên, anh bảo anh đang làm Referat, ý bảo mẹ đừng phá.

Sáng qua thấy anh dậy sớm hơn 10 phút, nhanh nhảu đi xuống nhà, hỏi vẫn còn bài chưa học à, anh bảo vâng, có referat. Rồi lại hí húi chúi mũi vào đám chữ chi chít, mặt nghệt môi trễ, trán nhăn căng thẳng.

Heheh, đó mới là chân dung Tí đọc chữ …

Nóng

Sáng dậy thấy nóng nóng. Tại phòng ngủ đóng cửa ngột ngạt quá, bước ra ban công lại thấy mát mẻ.

Nhưng hôm nay chắc cũng sẽ xấp xỉ 30 độ. Tôi đồ rằng thời tiết liên quan mật thiết đến cái gọi là tính cách và hành xử của con người. Khi nắng quá, người ta chẳng còn thiết làm ăn, suy nghẫm tính toán kế hoạch dài hạn. Người ta chỉ còn vật vạ loay hoay làm sao cho khỏi nóng. Và người ta rất dễ nổi nóng.

Nước mát và bóng râm, đấy là vài cái quan trọng nhất người ta cần lúc đó.

Xem phim kể về nạn đói xảy ra ở một số nước bị mất mùa vì hạn hán. Những con người ngồi ngao ngán, ruồi bâu cũng chẳng thèm xua. Vài người ngồi bất động ngoài nắng, vài người túm tụm dưới bóng râm của một cây to duy nhất cạnh đó. Đám thanh niên có sức khỏe hơn đi đi lại lại lờ vờ.

Mỗi lúc xem phim loại này tôi vẫn cứ có ý nghĩ tại sao người ta không túm nhau vào trồng vài cái cây to lấy bóng cây cho nó mát, trồng nha đam lấy ruột lá mà ăn. Đằng nào thì cả ngày cũng chỉ đi ra đi vào đá mấy cái chai nhựa nằm ngổn ngang quanh đó. Nhưng nếu tôi sinh ra lớn lên và sống ở chỗ đó, chắc cũng sẽ chỉ làm cái điều tất cả mọi người từ bé đến lớn vẫn làm – ngồi thượt ra mà vật vạ chờ cho nắng xuống, chờ ngày qua, chờ mưa đến.

Thỉnh thoảng về VN, trong những ngày nóng thấy quý bóng mát lắm. Nhìn những tán lá phượng vĩ xanh rờn, được đi dọc những con đường có tán lá che mát, thấy thích và hàm ơn người trồng lắm.

Hoa giấy là loài cây chỉ sống được vùng nhiệt đới, tán và hoa của nó cũng thường làm tôi mê mẩn. Nếu tôi sống ở VN chắc tôi sẽ trồng nhiều cây leo quanh nhà, chắc sẽ có vài cây hoa giấy, màu tím đậm và màu trắng pha hồng.

Hoa giấy rất dễ trồng, nó không cần nhiều đất, chịu được nóng rất tài tình. Nhà tầng ở Hà Nội mà nhà ai cũng có một vầng hoa giấy ở ban công, chắc hình ảnh của Hà nội sẽ nhan nhản có mặt trên các tạp chí du lịch. Con người cũng sẽ hiền hòa hơn bớt gắt gỏng hơn.

Ờ nhỉ, các tiến sỹ VN sao không làm vài nghiên cứu về cái gọi là phản ứng của não khi nhìn thấy cây xanh trong những ngày nắng nóng nhỉ.

Alice Land

Hình như phim có tên như vậy. Phim hoạt hình của Nhật.

Tôi thích viết nhưng không có ý định theo nghiệp văn. Nhưng nếu sau này có thay đổi ý định, thì đây mới là kiểu văn tôi thích.

Phim có rất nhiều tình tiết, một vài tình tiết tôi cũng không hiểu lắm. Xuyên suốt bộ phim là sự có mặt của hai đứa bé khoảng 10-12 tuổi, cô bé Alice và cậu bạn, người đã giúp đỡ Alice rất nhiều.

Alice và bố mẹ đi lạc vào một vùng đất lạ. Xe dừng trước một cái cổng cũ kỹ. Cô bé có cảm giác ngại ngùng không muốn đi qua đó, nhưng bố mẹ cô muốn thăm thú khung cảnh xung quanh và muốn cô bé đi cùng.

Họ vào một thành phố tuy nhà cửa đông đúc nhưng không thấy có một bóng người. Đi qua vài con đường vắng, họ thấy một nhà hàng la liệt đồ ăn. Đúng tầm trưa và mọi người đều đã đói ngấu, bố mẹ cô ngồi xuống ăn trong khi Alice kiên quyết không ăn. Có một linh cảm gì đó mách bảo cô gái tránh xa đám đồ ăn thức uống nằm ê hề ở đó.

Càng ăn, bố mẹ Alice càng đói, họ nhồm nhoàm tống hết đồ này đến đồ kia vào mồm. Người họ bắt đầu phì nộn dần ra, đầu bắt đầu ngu si đờ dẫn không còn dừng lại được nữa. Họ cứ ăn, ăn, cho đến khi cả hai người đều biến thành lợn, không biết mình từng là người và không thể nói được tiếng người nữa.

Alice hoảng sợ nhìn những gì đang xảy ra trước mắt cô, những lời van xin can ngăn của cô không tới được bố mẹ cô. Họ ngày càng bị nhấn chìm trong dục vọng ăn uống, họ đã bị rơi vào một thế giới khác, thế giới lú, nơi tiếng nói của con người không thể được nghe thấy.

Trời tối, những con ma bắt đầu xuất hiện đi lại nhộn nhịp trên đường. Thành phố này có vẻ là thành phố của ma, và chỉ khi mặt trời khuất bóng, những con ma mới bắt đầu lộ diện.

Alice hoảng hốt chạy vô phương hướng. Cô không biết phải làm gì để cứu bố mẹ trong hình hài hai con lợn trong cái thành phố lạ lùng này cả. May mắn cô gặp một cậu bé. Cậu bé đưa cho cô bé miếng bánh ăn cho đỡ đói, dặn cô phải cố gắng nhớ được tên mình, nếu không cô sẽ không thể trở lại thế giới con người nữa. Cậu đã quên tên của cậu, nên cậu không thể quay về.

Cô bé gặm miếng bánh, nhai ngốn ngấu vì đói, nước mắt rơi lã chã. Phim Nhật hay có những đoạn ngăn ngắn về cử chỉ ăn khi đói như thế này, đủ dài để người xem cảm nhận được lòng biết ơn của cô với người cho bánh và sự trân trọng đối với từng miếng ăn mà cô đưa vào cơ thể mình.

Nhờ có cậu bé giúp đỡ, cô tìm được việc làm trong nhà nghỉ của một bà phù thủy. Có rất nhiều biến cố xảy ra với cô, các biến cố có vẻ không thật là liên quan mật thiết đến nhau. Cô bé cứ sống và làm việc ngày qua ngày, làm những thứ có vẻ như tình cờ cuộc sống đưa đến với cô, với cả một tấm lòng vô tư không vụ lợi. Cuối cùng cô đã giúp bố mẹ cô trở lại thành người, họ lại trở lại thế giới con người.

Hôm được trả về thế giới con người, cậu bé đã dặn cô, hãy đi thẳng và không được ngoảng mặt lại vì bất cứ lý do gì. Chỉ cần ngoảng mặt lại, họ sẽ lại trở thành tù nhân chìm đắm trong cái guồng xoay của quên lãng.

Đó là nội dung chính của phim. Nhiều tình tiết trong phim có thể làm cảm hứng để viết được vài bài ngăn ngắn thế này.

Đây mà một trong vài bộ phim hoạt hình của Nhật đem lại ấn tượng sâu đậm với tôi. Trong phim mọi thói xấu của con người, tham ăn, tham tiền, tham quyền … đều được đề cập đến. Nhưng lại không có một chút gì phê phán những người có thói xấu đó. Những thói xấu được nhìn nhận như những đặc điểm bình thường của con người. Từng người sẽ phải chịu trách nhiệm cho những thói xấu của mình và chịu hậu quả của chúng, nhưng người khác thì không liên quan, và không ai phê phán ai cả. Không có gì tốt, cũng không có gì xấu.

Còn nhân vật chính trong các phim đó phần lớn là trẻ con. Đều là những cô bé cậu bé trong sáng và tất thảy đều có một trái tim ấm áp rộng lớn. Chúng như tượng trưng cho cái phần thiện vô vi thường hằng của mỗi người, cái phần thiện dẫn dắt từng hành động lời nói cử chỉ, làm khi cần làm, tự nhiên không vụ lợi.

Phần thiện tỏa sáng như mặt trời tỏa sáng trong ngày không mây. Như mặt trời chưa bị mây che khuất. Phần thiện song hành với họ và tỏa sáng ra xung quanh những nơi họ có mặt, giúp xua tan đi một phần mây mù của những người họ tiếp xúc. 

Lời có cánh thứ 10

Tiếng Đức:
“Wer Bäume pflanzt und weiß, dass man nicht in den Schatten dieser Bäume sitzen werde, hat den Sinn des Lebens begriffen”

Tiếng Việt:
“Ai trồng cây và biết mình sẽ không ngồi trong bóng mát của nó là người hiểu được ý nghĩa của cuộc sống”

Tiếng Anh:
“Who plants trees and knows, that one will not sit in theirs schades, understands the meaning of life”

Sống đến một tuổi nào đó người ta hay nghĩ ngợi đến ý nghĩa của cuộc sống, sống để làm gì. Câu châm ngôn này theo tôi nghĩ cũng nói lên một khía cạnh của cuộc sống.

Người Đức nói riêng và người châu Âu nói chung có rất nhiều những công trình kiến trúc độc đáo để lại từ lâu đời. Hôm rồi bọn tôi có xem một phim tư liệu về nhà thờ ở Cologne (Kölner Dom – tiếng Đức), một trong những công trình kiến trúc độc đáo nhất thế giới và là điểm du lich nên đến thăm quan của châu Âu. Công trình đã được bắt đầu xây dựng từ cách đây hơn 750 năm và mới chỉ hoàn thiện hoàn toàn cách đây hơn 150 năm, nghĩa là công trình xây dựng kéo dài đến … 600 năm.
Ngoài những thông tin về kiến trúc, thiết kế ra người ta còn kể rằng để hoàn thành một phần mái nhà công việc đã kéo dài qua mấy thế hệ và họ vẫn làm theo đúng bản thiết kế ban đầu !

Con người ở đây họ làm việc có tính kế thừa, thế hệ sau tiếp nhận và phát triển tiếp những di sản của thế hế trước. Tính về thời gian một kiếp người như ngày xưa chỉ làm việc được khoảng 20-30 năm, bây giờ thì có thể đến 40 năm, nhưng nhìn ra không thấm vào đâu so với những công trình kiểu này. Để hoàn thành nó nhiều thế hệ phải ngầm “bắt tay nhau” cùng tiến !

Một thí dụ nữa như hệ thống đường xá giao thông ở đây. Gần như bạn đã có thể đi đến mọi điểm trên toàn nước Đức. Tuy vậy đường xá vẫn được tiếp tục mở mang và phát triển. Đường cao tốc ở Đức có tiếng là đường tốt nhất nhì thế giới, có nhiều đoạn không hạn chế tốc độ. Để có được hệ thống đường xá này, người ta đã bắt đầu xây dựng nó cách đây cả trăm năm và luôn bảo hành liên tục quanh năm để giữ gìn.

Ngay những đoạn đường trên núi để đi dã ngoại cũng nhiều lúc làm cho bọn tôi ngạc nhiên. Nhiều đoạn đường trên những đồi núi cao rất hiểm trở, tôi tự hỏi không hiểu người ta đã làm thế nào để tạo ra được những đoạn đường như vây và phải cần bao lâu. Chỉ có điều chắc chắn rằng ta đã được thừa hưởng rất nhiều nhờ công sức của các thế hệ trước đây.

Ở làng Garching nơi bọn tôi ở có một con đường với 2 rặng cây đã trồng cách đây cả trăm năm. Con đường tuyệt đẹp cả bốn mùa, xanh mát về mùa hè, vàng rực trong chiều thu, long lanh tuyết sương sáng mùa đông, đầy tiếng chim hót lúc xuân về. Mỗi lần đi ngang qua con đường này bọn tôi thật sự cảm tạ những người đã góp công tạo dựng nên nó.

Cuộc sống là sự tiếp nối, phát triển. Nếu chỉ nghĩ về đời mình để hưởng thụ quả thật người ta đã đánh mất một phần ý nghĩa của cuộc sống.

 

Nước sạch

Hôm qua 21.06 là ngày dài nhất trong năm, khoảng 9 giờ tối mặt trời bắt đầu khuất sau rặng nhà xa xa.

Sau sáu tháng nữa, ngày 21.12 sẽ là ngày ngắn nhất trong năm. Sáng 9 giờ mới thấy mặt trời, chiều chỉ khoảng 4, 5 giờ là trời đã tối thui.

Tuần này cũng có thể là một trong những tuần nóng nhất mùa hè, hôm nay có nơi trên đất Đức 37 độ. Vùng phía nam này có thể khoảng trên 30 độ.

Phơi mặt trần dưới nắng giữa trưa thấy bắt đầu rát rát. Sau đợt đi xe đạp vừa rồi, mặt mũi ai đấy đều đen đi, nhưng có vẻ như hoa hậu nhà (tạm thời) là đen nhất, trông đen nhẻm, lại còn đen kiểu loang lổ chỗ đậm chỗ nhạt nữa chứ.

Buổi chiều về nhà thấy lũ trẻ con hàng xóm ríu ran ỏm tỏi. Chúng tắm trong những bể bơi lớn đặt trong vườn. Bể bơi không đủ to để bơi nhưng nước khá nhiều và khá cao, 60 – 70 cm, khoảng 5-6 đứa chui vào đó ngụp lặn thoải mái. Chiều hôm trước thấy ông bố trẻ con hàng xóm cũng cởi trần nhảy vào đó tắm.

Vừa rửa rau củ để làm xa lát, vừa ngó ra chỗ vườn treo, bỗng nghĩ mấy cây ngoài đó mà được chút nước chắc thích lắm. Thế là xắn tay vào làm cái việc hàng hai chục năm nay hầu như không làm – dùng nước rửa rau để tưới cây.

Để vòi chảy ri rỉ cho đỡ tốn, rửa rau củ phía trên, để chậu hứng phía dưới. Rồi đổ cái nước đó vào hộp tưới cây nho nhỏ, đem ra tưới cho từng chậu cây. Được khoảng 6 lần như thế. Thấy lạ lùng về cái sự quý hóa của mình đối với nước, về cái niềm vui mà mình nghĩ cây đang trải qua khi rễ được đón dòng cam lồ nhỏ mát mẻ.

Một ý nghĩ thành hình rất rõ ràng trong đầu về cái điều người ta vẫn nói ra rả khắp nơi – nước sạch cần được gìn giữ. Nhiều nơi đang bị khan hiếm nước.

Nhiều thứ xẩy ra dồn dập trên thế giới, con người có lẽ dần dần nhận ra, để sống thoải mái họ cần cái gì nhất. Cái nhận biết không còn chỉ dừng ở mức từ ngữ, mà dần trở nên rõ ràng, gần như sờ mó được.

Con người cần gì nhỉ?

Không khí trong lành, nước sạch, đồ ăn tươi, vừa phải, thời tiết vừa phải, mái nhà trên đầu che mưa nắng, một chỗ yên ắng để nghỉ ngơi, được chăm sóc lúc ốm đau. Những cái cần cho cái body – nơi tâm hồn trú ngụ. Tôi lại nhớ có một câu đọc ở đâu đó „bạn hãy để ý giữ cơ thể của bạn khỏe khoắn, để linh hồn bạn thấy thích thú khi được trú ngụ ở đó“. Heheh, một câu nói rất là hay, một trong những câu nói khiến tôi yêu quý cơ thể của mình thêm vài phân.

Rồi đến xã hội bình yên, con người thân thiện, gia đình êm ấm, bạn bè chân thực – những thứ khiến cho tâm hồn cảm thấy được an ủi.

Rồi đến công việc yêu thích, nơi người ta có thể để sự sáng tạo của họ thăng hoa- cho tâm hồn được phát triển.

Mọi thứ khác, cứ việc tồn tại, cứ việc diễn ra, đời là sân khấu mà. Hay mà, mọi thứ đều hay mà, nhưng không thiết yếu, không nhất thiết phải nhảy bổ ra tranh giành.

Đồng tiền nên trở lại đúng vị trí trước đây của nó – một phương tiện để trao đổi.

Lạ là khi dần dần không phải nghĩ nhiều về đồng tiền, tôi lại rất tôn trọng sự có mặt vừa phải của nó trong cuộc sống của mình, và đánh giá những gì quanh mình khiến tôi không phải tốn nơ ron thần kinh để chăn dắt (manage) nó.