Xem các bài viết

Bà Nội

Hôm nay sinh nhật Bà Nội, nhìn lại mấy ảnh cũ nhớ hồi Bà Nội đến thăm nhà mình. Cũng đã năm rưỡi rồi – tháng 9 năm 2015.

Hồi đó Tủm thích lắm. Tủm thích mỗi lúc đi học về lại đã có Bà ở nhà, thường Bà đã chuẩn bị nấu gì đó cho hai bạn. Bà thường ngồi nghe Tủm nói chuyện ở trường. Bà có một kiểu nghe chuyện rất yên lặng, khiến người đối diện cảm thấy thoải mái và có thể nói chuyện tự nhiên.  

Cách Bà chăm chút cũng bình dị nhẹ nhàng, không áp đặt, không màu mè, nhưng lại rất đúng chỗ, đúng lúc. Vì chúng tôi hay về đợt đầu năm, mỗi lần về phép Bà lại sắm cho tôi mấy cái áo có cổ và quần len. Bà biết tôi dễ bị lạnh, và quả là có những hôm hơi lạnh tôi có luôn cái để mặc, vừa đỡ ốm, vừa đỡ phải xoắn lên đi mua lung tung.

Tí hồi đó tiếng Việt còn kém, lại ngại nói tiếng Việt, nên cu cậu ít nói hơn. Nhưng cậu hở ra câu nào Bà lại buồn cười câu đó. Cậu hơi ngọng một số từ, chữ Đ đọc thành chữ T, „cũng tược“, „tẹp rồi“… Rồi „nh“ thành „ng“…

Giờ thì cậu ngọng vẫn hoàn ngọng, tiếng cũng không khá lên nhiều, nhưng cậu không ngại nói nữa. Nếu Bà làm cho Tí tin rằng Bà giỏi trong lĩnh vực mà nó quan tâm, nó sẽ hỏi Bà suốt ngày. Chữa bệnh cho động vật chẳng hạn. Gì chứ cứ nói về động vật là Tủm Tí có thể nghe suốt ngày.

Bà về VN Tủm thẫn thờ nhớ Bà suốt mấy tuần. Cậu đòi giữ không giặt cái chăn và cái gối của Bà, để có hương của Bà … Tủm mà được ở với Bà một thời gian dài, nó sẽ thấm được rất nhiều thứ của Bà. Kiểu chỉ dạy của Bà cũng hợp với Tủm, thường Bà chỉ cặn kẽ, hướng dẫn cặn kẽ, và theo dõi để cho các bạn tự làm thử. 

Bố Sơn tranh thủ cuối tuần lại nghỉ thêm 1 ngày đưa Bà đi thăm 1,2 thành phố mấy nước xung quanh. Bà thích thăm thành phố, thích biết về lịch sử, đi thăm các bảo tàng, nhà hát, triển lãm tranh. Bà là người rất biết thưởng thức, và biết tạo cho mình một không gian nội tâm để có thể thưởng thức và hiểu biết thấu đáo cái Bà đang quan sát. Tối tối trong tuần hai mẹ con hay ngồi hàn huyên hàng giờ. Cách nói chuyện của Bà với con trai cũng là một điều tôi thấy rất đặc biệt, mỗi thứ đều có một chút, vừa phải để hai mẹ con có thể nói chuyện với nhau hàng tiếng không chán.

Tôi thì thấy khi có Bà, nhà cửa cứ sạch phau. Bà dậy từ sớm, tập Yoga xong rồi quét nhà, quét từ trên xuống dưới. Dáng người dong dỏng, Bà đi lại nhẹ nhàng, làm việc nhẹ nhàng, và tỏa ra quanh mình một cảm giác bình an.

Làm bếp

Mẹ đi làm về, vừa bước vào nhà đã rống lên „anh Tì hơi, anh Tì ơi“.
Mẹ thích cái đoạn cứ gọi dóng dả ầm nhà lên như thế. Anh mà ở nhà thì anh sẽ chạy ra ôm mẹ „anh Mẹ ơi“…
Mẹ sẽ hào phóng cho phép anh lựa chọn món ăn buổi chiều, một là món Ấn độ đậu nấu với carry và khoai tây, hai là sushi. Anh sẽ hơi khựng lại, vì cả hai thứ anh đều không thích, heheh.
Nhưng rồi anh sẽ nói „mẹ nấu gì cũng được“, điều anh mãi sau này anh mới học được, thay vì nhăn mặt ỉ eo.

Nhưng hôm nay vắng tanh – anh không ở nhà.
Đồ đạc lộn xộn, nồi,
bát, đũa, túi nilong, bộn trên bàn bếp, bộn trên bàn ăn. Giống tình trạng trước đây 2 năm với chị Tủm. Trình độ nấu nướng của hai bạn càng lên, mà nói đúng hơn là độ tự tin về trình độ nấu nướng của mình càng lên, nhà càng giống bãi chiến trường lúc mẹ đi làm về.
Các bạn ít có cảm nhận về sự gọn gàng sạch sẽ, dù có cố gắng dọn đến mấy trông vẫn lem nhem. Huống chi khả năng thu dọn của anh mới ở mức tiểu học, bảo thì thu, không thì coi như việc của người khác. Mà anh thu cũng có kiểu riêng, đôi lúc thấy anh vo vo cái túi ni lông đi quanh rồi nhét vào góc nào đó chả liên quan. 

Băn khoăn từ nãy tới giờ, thu – không thu… Trông thì chướng mắt, nhưng thu cho anh thì cũng chẳng nên. Mà đến bao giờ anh mới về? Viết đến đây thì thấy anh lạch cạch về….

Về đoạn ăn uống, cũng giống nhiều đoạn khác, các bạn đã sớm được tự quyết định, ăn gì và ăn như thế nào. Bữa ăn trưa cũng do các bạn quyết định, mua sẵn hay tự nấu ở nhà. Việc tự nấu và tự thu dọn khiến các bạn biết rõ hơn những việc liên quan đến nấu nướng. Nấu chỉ là một phần của công việc, thường lại là công đoạn vui và mẹ cho là không khó khăn gì lắm. Mua bán, chuẩn bị, thu dọn, rửa đồ là những công đoạn liên quan chiếm rất nhiều thời gian công sức.

Các bạn biết mẹ rất không thích ai nấu nướng mà bày đồ ra cho người khác è lưng ra dọn. Nên mẹ hay bảo Tủm nên dọn luôn khi đã làm xong một công đoạn. Với Tủm lúc đầu việc đó rất khó khăn, chị làm đâu bỏ đấy, đứng không hàng tiếng chờ nước sôi trong khi xung quanh dao, rổ, rác bày đầy bàn. Với thời gian chị dần dần khá hơn, kết hợp được chuyện thu dọn. Và cái chính là chị có ý thức hơn, sẵn sàng và biết cách phụ giúp người nấu. Chị qua kinh nghiệm bản thân, chắc biết rõ rằng khi vừa phải nấu, vừa phải dọn dẹp mệt mỏi như thế nào, nhất là khi nấu cho đông người.

Tí thì chưa nhìn ra việc, tuy vậy sẽ không ngại làm nếu được sai bảo. Mẹ không ngại khi kể tỉ mỉ cho các bạn biết những việc liên quan khi làm bất cứ cái gì, khi nấu nướng, khi sửa xe, khi mua đồ…

Tôi cứ hay đùa với mọi người rằng đoạn kể công chắc tôi chiếm vị trí đầu bảng, heheh. Tôi thấy thường thì mọi người muốn mình khỏe mạnh vui vẻ, nhưng họ không tự biết họ cần giúp đỡ mình như thế nào. Và không nên ôm mọi việc vào mình, đôi khi công việc một người làm thì mệt mỏi, chia ra 2,3 người làm vừa nhẹ nhàng, vừa vui, vừa có vài tác dụng gì gì nữa

Giờ các bạn đã lớn, bày ra là biết thu vào. Bố cũng đã được huấn luyện để biết phụ giúp mẹ lúc nào, như thế nào. Bố lại là người học nhanh, học 1 hiểu 1 rưỡi, heheh, nên việc ở trong bếp và việc nhà trở nên nhẹ nhõm.

 

Tóc mẹ

Nhìn anh cu Tí ôm đầu mẹ hôn chùn chụt, nhắc đi nhắc lại “Mama ist so … süß” (mẹ thật đáng yêu) tôi thấy vừa buồn cười, vừa đáng yêu, lại vui vui nhè nhẹ.

Anh giờ đứng đã cao hơn mẹ cả cái đầu, anh không chùi mặt mũi vào đuôi tóc mẹ nữa mà tựa mặt anh lên đầu mẹ. Anh nói với bố mà thực ra là tự cảm thán “Bố thấy tóc mẹ mềm không ? Đây này, đây này …” tay lại không ngừng vuốt tóc mẹ, mặt mũi đỡ đẫn đầy hưởng thụ.

Anh từ bé đã thích tóc mẹ. Những lúc mệt anh chỉ cần sờ tóc mẹ là có thể nạp đủ năng lượng để tiếp tục chơi. Đối với anh tóc là nguồn năng lượng vô bờ bến. Đến lúc đi nhà trẻ cùng chị Tủm không có mẹ ở bên anh quay sang vuốt tóc chị. Đến khi đi học không có chị anh vuốt tóc bạn, không kể bạn trai hay bạn gái, miễn là bạn thích chơi với anh, đó là cách thể hiện tình cảm của anh khi quí ai.

Giọng anh đã bắt đầu chuyển sang ồm ồm của tuổi dậy thì, mẹ vừa để cho anh ôm đầu vừa tủm tỉm hỏi “Thế anh còn thích hôn tóc mẹ bao lâu nữa ?”
Mắt anh lim dim, miệng cười, tay vẫn ôm ghì đầu mẹ không trả lời, anh đang tận hưởng những giây phút hiện tại. Đối với anh chỉ có hiện tại là quan trọng.

Cố gắng để làm gì

Anh Tí thì dám hỏi câu hỏi này lắm, ít nhất là trước đây 1,2 năm.
Có thể giờ anh cũng nhìn ra, rằng cố gắng có đem lại cái gì đó, khác với thờ ơ không cố gắng.

Có những người cố gắng vì họ khá tham vọng, muốn đạt được nhiều thứ trong cuộc sống của họ.

Có những người cố gắng vì bị buộc phải cố gắng. Tự dưng họ bị đẩy vào môi trường mà nếu không cố gắng, họ sẽ lẹt đẹt ở dưới, và không được tôn trọng như họ mong muốn. Nên họ buộc phải cố, do không muốn bị khinh rẻ, bị nhìn xuống.

Về động lực thì chắc với phần lớn mọi người là như vậy. Nhưng sâu xa hơn thì có gì nhỉ ?
Tại sao song song với sự cố gắng, người ta lại nhận về nhiều niềm vui sâu sắc, bất kể thành quả có như mong đợi hay không.

Có những ông bố bà mẹ yêu con, nhưng sẵn sàng để con cho người khác nuôi, vì đó là con đường dễ dàng, và vì họ có điều kiện, họ có nhiều niềm vui cần trải nghiệm hơn.

Có những ông bố bà mẹ không mê đắm con, nhưng vì hoàn cảnh bắt buộc, họ phải vất vả nuôi con và bươn chải kiếm tiền. Ông bố bà mẹ thứ hai này, tôi nghĩ họ dễ có những niềm vui sâu sắc với con mình và với trẻ con nói chung, kể cả khi đứa trẻ có vấn đề về tâm lý hay thể xác. Qua tiếp xúc gần, họ nhận ra phần trẻ thơ rất trong sáng, ấm áp và đầy tin cậy của đứa trẻ. Trẻ con hay trao tình yêu và sự tin cậy hoàn toàn cho người quan tâm đến nó.

Làm vườn cũng vậy. Đi chơi lướt qua một khu vườn, bạn có thể thấy đẹp, trầm trồ, chụp vài cái ảnh, và nhanh quên. Nhưng niềm vui của người làm vườn sâu lắng hơn. Họ thấy cái đẹp cả trong những cây không đẹp. Họ nhìn thấy cái gì đó thường hằng hơn, tiềm tàng chảy ngầm trong từng cái lá, từng nhành cây.

Bất cứ lúc nào, khi bạn cố gắng, dường như bạn đã sẵn lòng để mở một đường kênh trong lòng bạn cho năng lượng tràn qua, và bỗng bạn nhìn thấy những vẻ đẹp tiềm ẩn lung linh trong những điều bạn làm, những thứ bạn để tâm. Cố gắng vẽ bạn sẽ thấy cái đẹp lung linh của màu sắc. Cố học đàn bạn sẽ thấy cái tinh tế của âm thanh.

Một lý do nữa tôi nghĩ cũng rất quan trọng: Khi cố gắng thành công, bạn đã thắng một phần nào đó trong bạn, cái phần cho phép mình lười nhác, tham lam, hưởng thụ, vô kỷ luật, đua đòi. Chỉ khi phần này biết điều lui lại, phần khác mới xuất hiện, và kèm theo nó là niềm vui.

Nên với tôi, chọn con đường dễ đi, niềm vui của ta hời hợt. Chọn con đường khó khăn hơn, hay bị thằng cha đi cùng xấu tính đẩy vào đó (heheh), niềm vui của ta sâu sắc hơn. 

Nếu đang nói với anh Tí, mẹ sẽ kết thúc bài giảng đạo bằng cách gí sát mặt mẹ vào mặt anh, „hiểu chưa anh“… Anh sẽ “ja ja ja, mẹ nói nhiều quá …. mà sao lại phải cố gắng nhỉ …”. Heheh

Trau dồi

Bàn luận với cậu bên cạnh về vài từ dịch sang tiếng Nga rất dở hơi (theo lời của cậu ấy – người Nga chính hiệu), tôi lại để tâm một chút để đọc cái thứ tiếng đã từng rất quen thuộc.
Nhìn quen quen, nghe quen quen, nhưng nghĩa thì rất lờ mờ, kể cả khi tôi đã biết trước bằng tiếng Anh.

Nhớ lại cách đây khoảng 20 năm, hồi tôi mới sang Đức.
Ngồi trên tàu điện ngầm bỗng nghe thấy hai người ngồi sát đằng sau ríu rít nói chuyện, tôi thấy hiểu mà không hề dụng tâm nghe, kiểu như nghe tiếng mẹ đẻ vậy.
Về sau do nội dung câu chuyện mới phát hiện ra hai người đó không phải đang nói tiếng Việt.

Giá hồi đó có vài đồng nghiệp người Nga, chắc tiếng Nga của tôi không lùn như bây giờ.

Chuyển sang làm việc chỗ này, có hai đồng nghiệp người Nga. Một cô làm chỗ khác, thỉnh thoảng mới gặp. Cô ấy rất khuyến khích tôi nói tiếng Nga, tuy vậy tôi đã chối từ một cách không thương tiếc. Giờ gặp nhau chúng tôi nói tiếng Đức, tuy vậy cái hồn Nga chính hiệu của cô ấy và tâm hồn Nga nham nhở của tôi vẫn có tiếng nói chung.

Còn cậu đồng nghiệp Nga thì làm cùng team. Cậu ấy rất giỏi về kiến thức kỹ thuật, tuy vậy về một số kỹ năng khác thì yếu hơn hẳn các bạn Đức. Tôi tận mắt hàng ngày nhìn thấy bạn ấy trau dồi khả năng tiếng Đức và tiếng Anh của mình, từng giờ từng giờ, trong các cuộc gọi điện thoại, trong team meeting, trong chuyện phiếm hàng ngày. Trong team chỉ có 2 người nước ngoài, nên chắc tôi là người hiểu cậu ấy nhiều nhất trong công cuộc trau dồi tiếng này.

Bắt đầu một buổi nói chuyện, cậu ấy luôn dành ra 1,2 giây, để như chuẩn bị tinh thần và bật một công tắc vô hình trong đầu. Rồi cậu ấy nói, rất ý thức dùng đúng ngữ pháp, áp dụng từ vựng mới. Luôn cho mình thời gian để nói nhiều, nói dài, nói hết ý thì thôi. Điểm này tôi phục cậu ấy sát đất. Tôi nghĩ bản tính cậu ấy không nói nhiều, nhưng cậu ấy muốn sử dụng cơ hội học nói tiếng nước ngoài  trước đám đông.

Và rõ là trời không phụ lòng người, cậu ấy  ngày càng thu nhỏ khoảng cách giữa cậu ấy và những bạn top trong team.

So với sự cố gắng bền bỉ của cậu ấy, sự cố gắng của tôi còn kém xa.

Tuy vậy tôi nghĩ mình cũng có chỗ đứng riêng của mình trong team. Tôi tự thấy mình có lối suy nghĩ rõ ràng, luôn cố gắng đưa thông tin nhiều tối đa cho đồng nghiệp, không chơi trò ú tim. Để ý khen đồng nghiệp đúng chỗ, không giành thành thích cho mình. Support đồng nghiệp đúng chỗ họ cần một cách không ồn ào, giữ được tâm thái trung dung khi có gì xảy ra, không đổ lỗi cho người khác. Những điều đó giúp tôi có tiếng nói của mình, mặc dù ngôn ngữ của tôi không hoạt và giỏi như cậu ấy.

Heheh, viết như viết thư đi xin việc vậy. Nhưng những ai đã từng trải qua những quá trình này, ắt sẽ hiểu và sẽ tự hào về những cố gắng của họ  trong công việc và trong cuộc sống ở xứ không nói tiếng mẹ đẻ của họ.