Author: Minh-Ha

Chị có kể cho mẹ nghe nhiều về Anna, cô bạn người Anh.
Về cái dáng người luôn thẳng thớm đầy hãnh diện của bạn.
Về cái dáng đi sang trọng, nhẹ nhõm như bay, không vội vã hấp tấp.
Về cách ngồi ăn nắn nót như một nàng công chúa.
Về cái cách cư xử với mọi người một cách cởi mở, bình đẳng và tôn trọng.

Chị kể về bố mẹ của Anna, những con người yêu cuộc sống, yêu gia đình.
Họ yêu mến và ủng hộ Anna một cách tuyệt đối, đôi khi tận tụy đến mức buồn cười.
Ông bố nguyên là hiệu trưởng của một trường trung học, xin về hưu sớm.
Vì ông cho làm vậy đủ tiền rồi, ông ấy muốn dành thời gian của mình cho gia đình và những việc khác.
Ông ngày ngày nấu ăn cho cả gia đình. Ông không ngại thử những món mới.

Vì thích ăn cay nên sau một thời gian ăn đồ ông nấu, giờ chị Tủm ăn cay cũng chẳng kém ai.

Cả hai bố mẹ đều quan tâm đến chính trị, nên các câu chuyện quanh bàn ăn cũng hay đả động đến tình hình nội các của Anh và của châu Âu.
Ông bố rất chịu khó viết thư đến các nhân vật tai to mặt lớn, dù chẳng biết có quen biết hay không. Ông bày tỏ quan điểm của mình, dù không chắc chắn có được nghe hay không.
Qua Tủm, hai người gửi đến lời chúc rằng đảng mà bố mẹ Tủm chọn trong cuộc bầu cử, sẽ là đảng được trúng cử. Heheh, một lời chúc dễ thương.

Hôm qua chị gửi thư cho Anna. Một bức thư viết tay, và tất nhiên sẽ được trang trí cẩn thận tỉ mỉ như cách Anna vẫn trang trí cho tất cả những sổ tay của bạn ấy.
Trong thư Tủm kể mẹ của Tủm thích Merlin như thế nào, thích đến nỗi trong một ngày mẹ sẽ phải nhắc đến tên đó vài lần, nếu không nói chục lần.

Cả bộ phim chị mượn của Anna từ hồi tháng 7.
Chị xem cùng cô bạn thân bên Đức, cô bạn chỉ thỉnh thoảng gặp vào cuối tuần hay kỳ nghỉ, và chỉ xem tiếp khi có cô bạn cùng xem.
Nên đến bây giờ chị vẫn chưa xem xong, dù mẹ đã lên kế hoạch xem lần 2, heheh.

Có một cái gì đó quý tộc toát ra trong bộ phim đó, cũng như từ gia đình cô bạn Anna.
Nó lôi cuốn và inspiring …

Vừa mở khóa bước vào, đã thấy anh Tí gọi ời ời „Hallo mẹ, hallo mẹ“. Vào nhìn quanh không thấy ai, đi tiếp vài bước nữa thấy anh bò lê trên sàn nhà, mẹ nghĩ anh lại chơi trò trốn tìm, trò chơi yêu thích của anh cách đây khoảng một năm.

Chị Tủm cũng chạy xuống chào hỏi mẹ. Mẹ vừa ôm hai bạn vừa bảo „mẹ đã định gọi điện về bảo Tí cứ lấy Tablet mà đọc, mẹ sợ Tí buồn“. Chẳng là sáng nay mẹ cất tablet của anh đi.

„Nhưng mẹ lại quên mất…“, chị Tủm cười phì „ôi mẹ ơi là mẹ, sao mẹ buồn cười thế“.

Mẹ mở cửa tủ lấy ra cái tablet đưa cho Tí. Bỗng thấy nó âm ấm, liền hỏi „Tí vừa xem đúng không ?“. Tí lúc đầu còn chối, sau sờ máy của mẹ thấy nó lạnh hơn hẳn, anh không còn cãi nữa. Mẹ bảo Tí biết là Tí không được lấy khi chưa xin phép đúng không.

Anh không trả lời, ngoảnh đi ngoảnh lại thấy anh biến mất.

Sau khoảng một tiếng anh đi từ trên nhà xuống, lại ôm tóc của mẹ. Mẹ hỏi Tí đã thấy mình sai chưa, về sau có làm vậy không ? Anh bảo biết rồi, sai rồi, nhưng Tí cũng đã tự phạt mình, cả tiếng vừa rồi không xem rồi.

Heheh, đúng là anh Tí. Có những việc chị anh rất nguyên tắc, thì anh lại cư xử rất lớt phớt. Anh nhìn những nguyên tắc, đòi hỏi người khác đưa ra với một đôi mắt thiếu hoàn toàn sự nghiêm túc. Sự thúc giục bên trong của anh có ưu tiên số một với anh, nó làm anh gần như mù với tất cả những quy định bên ngoài.

Anh thích ăn là anh lôi đồ ra ăn, bất kể nó thuộc về anh hay là của chị anh.
Anh thích xem là anh lôi Tablet ra xem, bất kể mẹ đã nói là anh được hay không được xem.
Anh thích mở thùng post của bố ra là anh mở tung tóe ra, nhiều khi còn làm hỏng đồ, bất kể bố đã nói nhiều lần là anh không được làm như vậy, bố muốn tự mình mở.
Anh muốn ôm tóc ai đó là anh xông ra ôm, bất kể người đó có cho phép anh động vào người ta hay không.

Có một cái gì đó ở anh khá là lạ. Mẹ không kết tội anh hư, chỉ thấy con người anh vận hành theo một kiểu không giống nhiều người. Anh coi mọi thứ như trò chơi, cái kiểu thiếu nghiêm túc và xông vào làm cái mình thích bất kể có được phép hay không của anh làm chị anh và bố mẹ điên tiết không biết bao nhiêu lần.

Nhìn nhận một cách công bằng, anh cũng đã học được đôi chút. Chẳng hạn hôm qua rõ ràng anh cảm thấy việc mình làm là không nên, anh có xấu hổ chút xíu.

Hoặc anh quá thiếu nghiêm túc, coi cuộc đời như trò chơi lớn, vui là chính. Anh không thấy sợ khi không tuân thủ các quy định của xã hội, anh thấy chúng hài hước.

Hoặc phần lớn những người khác quá nghiêm túc, tự đeo một đống gông vào người mình. Gông tạo ra bởi những quy định cấm đoán đạo đức, gông tạo ra bởi sự sợ sệt lo xa.

Viết ra đây vài năm nữa so sánh lại, heheh. 

À, vài lời cho chị Tủm về tiêu đề của bài: “Chính”.
Vì Tí không coi cái gì là nghiêm túc, nên dù có tự ý lấy tablet ra xem, mẹ không coi là lỗi lớn (chỉ riêng với Tí).
Khi mẹ về nếu Tí không giấu lại Tablet vào chỗ cũ, mà tự nhận là mình xem trộm, đó là chính – rất khó làm.
Khi bị mẹ bóc mẽ, nếu Tí biết mình có lỗi, và xin lỗi vì sự không trung thực, đó là chính – không khó làm, có thể học.

 

 

 

 

 

 

Hôm qua buổi tối trên tivi có nghe tin một người phụ nữ từ trần ở lứa tuổi 94, để lại một gia tài khổng lồ.
Cả nhà mỗi người bình luận vài câu.
Chị Tủm nói rằng thế thì con bà ấy, cháu bà ấy, thậm chí chắt bà ấy không cần đi làm cũng đủ tiền sống cả đời.

Mẹ nói rằng có quá nhiều tiền đôi khi là sự dở chứ không phải sự hay.
Chị nói rằng có nhiều tiền tốt chứ, người ta sẽ không cần phải đi làm để kiếm tiền nữa. Người ta có thể dùng thời gian đó làm cái người ta thích.

Chị đúng quá rồi. Suy cho cùng phần lớn người ta đi làm mục đích đầu tiên là để kiếm tiền.

Nhưng vì mẹ chị vốn tin con người khi tha thiết mong cầu cái gì, cái đó có thể đến, thậm chí có thể đến nhiều, nhưng người ta phải trả giá bằng cái khác.
Nên vẫn nên suy nghĩ cân đo đong đếm một chút khi mong cầu.

Mẹ chị tin con người có phước và có đức.
Phước là những cái đem lại cho ta comfort, trong tinh thần cũng như trong vật chất.
Đức là tư cách của con người. Chính nhân quân tử, người làm cái gì, nghĩ cái gì cũng chính, không làm tà nhưng không thóa mạ tà, là người có đức.

Chữ tà và chữ chính, có lẽ là 2 từ mẹ sẽ dần dậy các bạn.
Chúng hàm chứa nhiều ý nghĩa thâm sâu, nói ít hiểu nhiều, người Việt Nam không hiểu kể cũng phí.

Người mà phước và đức đều lớn, đồng tiền vật chất dù có nhiều cũng không làm người ta trở nên thoái hóa.
Những người như vậy họ coi đồng tiền là vật ngoài thân, cần thì dùng không cần thì thôi, không vướng mắc gì cả.

Phước nhiều đức nhỏ, sẽ giàu, nhưng càng giàu càng nhiều mối nguy. Đồng tiền khi đó là cạm bẫy, mang lại nhiều tai vạ.

Phước ít đức lớn, không thuộc phạm vi của bài này. Những người này mà đến nhà, chắc mẹ sẽ quý lắm.
Phước ít đức ít, cũng không thuộc phạm vi của bài này…

Vậy nên, nếu đức nhỏ, thiếu thốn một tí, vất vả một tí, cũng là cái hay chị nhỉ. Mỗi người như luôn như có một ông thần hộ mệnh đi kèm, ông ấy luôn tạo ra hoàn cảnh để mỗi người đừng bị ru ngủ trong hưởng thụ. Sẽ luôn có những khó khăn, những bất ý để người ta hoặc tự nguyện, hoặc bắt buộc phải tự trui rèn bản thân.

Một khi ông thần đó còn ở bên cạnh, mình còn cảm nhận được sự có mặt đó (người Việt hay gọi là lương tâm), là mình còn có phước. Chứ ông ấy bỏ mình đi, hoặc mình bỗng điếc đặc không còn cảm nhận được ông ấy, thì đúng là vô phước, mẹ nghĩ vậy đấy.

Tiền bạc có sức mạnh khủng khiếp lắm, khi chưa bị nó đổ sụp lên đầu, không ai nói cứng được. Mẹ biết thân biết phận, biết mình dễ sa ngã, nên thấy hàm ơn ông thần hộ mệnh lắm.

Có những việc không làm cũng chẳng sao, nhưng nếu làm biết đâu lại là rất tốt.
Đó là việc mẹ đang viết đây, cho các bạn.

Học kém, có nhiều điều bất lợi.
Nhưng cũng có nhiều điều có lợi.
Bất lợi thì ai cũng phần nào biết.
Để mẹ nói về phần có lợi. Các bạn biết mà soi lại mình, biết đâu tốt cho các bạn.

Người ta học được gì khi đuối trong trường học.
Người ta bị phụ thuộc vào các bạn giỏi hơn. Các bạn sẽ biết rất rõ cần hỏi ai khi cần biết về cái gì.
Các bạn không có cái gì trong đầu cả, thay vì đó các bạn biết cần tìm thông tin ở đâu, bằng cách nào đạt được thông tin đó.

Người giỏi trong trường học nhiều người kém về mặt đó.
Có đôi người thậm chí quá tự tin vào khả năng của mình, sự hiểu biết của mình.
Họ mắc một lỗi cơ bản, nhiều người mắc cả đời – tự bó mình trong cái khung hiểu biết chật chội của mình.
Sự tự tin được nhồi nhét suốt mấy chục năm thời niên thiếu và thời tuổi trẻ là rào cản lớn của họ, nếu không ai giúp họ ý thức chuyện đó.

Chị bắt đầu thích thú chuyện học hành, chị có mặt trong 5 bạn khá trong lớp.
Chị sẽ vui và tự tin dần vào bản thân.
Nhưng chị biết đấy, các bạn không có mặt trong top 5 đó, các bạn ấy cũng đang học một thứ skill khác, một cách nghĩ khác, cũng giúp họ thành công không kém trong đời.
Họ biết tập họp, kết hợp sự hiểu biết của mọi người để tạo nên một sản phẩm lớn.

Heheh, mẹ luôn biết cách dội nước lạnh lên đầu chị, làm chị mất hứng đúng không ?

Bố khởi xướng ra đề tài này, và mẹ thấy không có lý do gì để cả nhà không tiếp tục làm trong từng ngày, hoặc ít ra 1, 2 lần trong tuần, chừng nào các bạn còn sống cùng bố mẹ.

Bố muốn nghe chuyện chị ở trường, ở các hoạt động ngoại khóa, muốn biết chị muốn gì, thích gì, có vấn đề gì.
Đó là chuyện bố mẹ vẫn làm hàng ngày với các bạn, để có thể giúp các bạn kịp thời nếu các bạn có vấn đề. Trong những cuộc nói chuyện đó bố mẹ đóng vai trò bố mẹ.
Giờ đây những câu chuyện với hai bạn có màu sắc mới – bố mẹ chỉ nghe là chính, với vai trò như một người quan sát. Nếu có nói cũng chỉ nói những trải nghiệm của mình để các bạn tham khảo. Vào đầu đến đâu thì vào, mà không vào cũng là chuyện bình thường.

Trải nghiệm của ông bà già 50 tuổi chắc chắn không có gì quyến rũ đối với người 15, 20 rồi.
Chính vì vậy mẹ sẽ viết ra, để các bạn về sau có thể đọc lại nếu thích.
Đến một tuổi nào đó, các bạn sẽ cảm nhận được trải nghiệm của từng cá nhân mới là cái quý giá nhất, tạo nên giá trị và ý nghĩa cho cuộc sống của cá nhân đó.

Câu chuyện sẽ có lúc có chủ đề, sẽ có lúc lan man.
Tạm thời chị Tủm là nhân vật chính, vì chị sẵn sàng nói chuyện.
Tí thì chưa, câu chuyện với cu cậu sẽ tuôn tồ tồ như mưa rào nếu nó rơi vào lĩnh vực cậu quan tâm, và sẽ tắc tị tại những đề tài liên quan đến trường học, bài vở.

Hôm trước bố quan tâm đến sự hướng nghiệp của chị.
Chị hiện tại chưa có định hình rõ ràng chị thích cái gì.
Bố mẹ nghe chị nói với một cái đầu mở.
Chị đã suy nghĩ quá rational, quá lý trí, nên bố mẹ không có nhu cầu phân tích thiệt hơn tốt xấu cho chị.

Chỉ để chị nói, đôi lúc đệm vài câu bình phẩm.
Trong lúc trao đổi, ý nghĩ sẽ được thành hình, sắp xếp, bức tranh sẽ có dần đường nét, màu sắc.
Và bức tranh có thế nào thì nó cũng là bức tranh của riêng chị.

Bố mẹ thì bình chân như vại. Tối chỉ có mỗi việc đi dạo là quan trọng, còn thì ngày rộng tháng dài, chả đi đâu mà vội.
Nên bố mẹ cứ ề à đẩy đưa câu chuyện. Được nghe chị huyên thuyên là một cái thú.
Chị thì bận. Chị bận kinh lắm. Từng giờ từng phút của chị đều đã có hoạch định rõ ràng.
Nên cứ trả lời xong một câu, chị lại liếc mắt hỏi bố “xong Gott und die Welt chưa bố”.
Bố vừa đủng đỉnh đưa ra một câu hỏi mới, chị nhão người như cái khăn rách ướt sụp xuống dưới chân ghế, rồi lại leo lên ghế trả lời.
Chị không trả lời thì thôi, đã trả lời là có trước có sau, có một nội dung hoàn chỉnh.
Rồi lại “xong.. chưa bố”.
Sau vài lần chảy nhão xuống chân ghế rồi lại ì ọp leo lên, chị chộp lấy khoảng thời gian ngắn ngủi bố chưa nghĩ ra câu hỏi mới, quắn đít sải từng bước dài lủi lủi lên trên nhà, heheh